Onderzoek naar de Energie-investeringsaftrek en de Milieu-investeringsaftrek

In opdracht van de ministeries van Financiën, Klimaat en Groene Groei en Infrastructuur en Waterstaat deed Dialogic onderzoek naar de Energie-investeringsaftrek (EIA) en Milieu-investeringsaftrek (MIA). Beide zijn fiscale regelingen die respectievelijk sinds 1997 en 2001 bedrijven stimuleren tot investeringen in energiebesparende en milieuvriendelijke technologieën door hen belastingvoordelen te bieden.

We onderzochten of een fiscale regeling de voorkeur verdient boven een subsidie in het geval van de EIA, en hoe de werking van de EIA en MIA voor het bedrijfsleven kunnen worden verbeterd en vereenvoudigd.

Verdient een fiscale regeling de voorkeur boven een directe subsidie in het geval van de EIA?

Wij concludeerden dat een één-op-één omzetting van de huidige fiscale regeling EIA naar een subsidie op de korte termijn negatieve effecten heeft. Ook structureel heeft de omzetting geen positieve effecten op doelgroepbereik, doeltreffendheid, doelmatigheid en beleidsaspecten.

Het onderzoek en de onderstaande bevindingen richten zich op een één-op-één omzetting van de EIA. Daarbij constateren we dat deze omzetting vooral nieuwe onzekerheden met betrekking tot staatssteunkaders met zich meebrengt. Het verkennen van alternatieve uitgangspunten voor de vormgeving van de subsidie viel buiten de scope van het onderzoek. We hebben daarom niet onderzocht in hoeverre de omzetting ruimte biedt voor een andere inhoudelijke invulling die mogelijk het doelgroepbereik, de doeltreffendheid of de doelmatigheid zou kunnen verbeteren. Meer data (bijv. data over de mate en redenen van niet-gebruik) en aanvullend onderzoek zijn nodig om te bepalen (1) welke inhoudelijke aanpassingen aan de EIA wenselijk zijn (2) of dergelijke aanpassingen alleen onder een subsidieregeling kunnen worden vormgegeven en (3) of deze aanpassingen passen binnen de staatssteunkaders.

Hoe kan de werking van de EIA en de MIA voor het bedrijfsleven worden verbeterd en vereenvoudigd?

In het rapport komen wij tot een aantal suggesties om de werking van de EIA en MIA voor het bedrijfsleven te verbeteren:

• Betere bekendheid mkb door middel van differentiatie van het aftrekpercentage
• Betere bekendheid Energielijst door nog betere samenwerking met leveranciers van bedrijfsmiddelen die op de Energielijst staan
• Vooroverleg met RVO bij generieke aanvragen uitbreiden
• Het invoeren van horizontaal toezicht op aanvragen door intermediairs
• Stopzetten ketenmachtiging in het nieuwe ICT-portal
• (Nog) betere kennis- en informatiedeling tussen uitvoeringsorganisaties
• Vergroten van dataverzameling en -analyse