4-7-2024
Het collegejaar kan slimmer
De werkdruk en studiedruk aan Nederlandse universiteiten is hoog. De Minister van OCW heeft daarom de afgelopen jaren ingezet op het creëren van ‘rust en ruimte’. De Jonge Akademie betoogt in haar rapport Een Slimmer Academisch Jaar (2021) dat de lengte en indeling van het academisch jaar in Nederland een van de factoren is die bijdraagt aan de hoge werkdruk. Volgens De Jonge Akademie is het collegejaar aan Nederlandse universiteiten lang en vol; inclusief toetsweken is het jaar gemiddeld negen weken langer dan bij vergelijkbare universiteiten in de EU (+VK).
Het ministerie van OCW heeft aan Dialogic (penvoerder), Oberon en CHEPS opdracht gegeven om een diepgaande analyse uit te voeren van het academisch jaar elders in Europa bij vergelijkbare universiteiten en de impact hiervan op onder andere de studie- en werkdruk. Dit onderzoek heeft meer inzicht gegeven in wat Nederlandse universiteiten kunnen leren van andere Europese universiteiten als het gaat om het creëren van meer rust en ruimte in het collegejaar.
In dit onderzoek vergeleken we vijf Nederlandse opleidingen met equivalenten aan vijf Europese universiteiten. Uit deze vergelijkingen identificeerden we algemene en discipline-specifieke good practices met een positief effect op verlaging van de studie- of werkdruk, waar geen negatieve neveneffecten worden waargenomen (o.m. op de onderwijskwaliteit). Op basis van deze good practices stelden we opties voor om Nederlandse opleidingen anders in te richten. Ten slotte toetsten we deze opties voor herinrichting bij Nederlandse opleidingen om knelpunten voor implementatie te identificeren en hoe deze te mitigeren.
Op basis van de resultaten hebben we een aantal aanbevelingen gedaan, waaronder:
- Programmeer minder onderwijsweken, mits aan kwaliteitsnormen voldaan kan blijven worden.
- Overweeg suboptimale pedagogisch-didactische keuzes als die de werkdruk verminderen.
- Creëer rust rondom tentamenperiodes, waardoor studenten voldoende ruimte hebben voor de voorbereiding van tentamens en voor herstel na deze periode.
Interview met Vincent Mosmuller
De werkdruk en studiedruk aan Nederlandse universiteiten is hoog. Afgelopen jaar heeft Dialogic samen met Oberon en CHEPS een internationale vergelijking van het collegejaar uitgevoerd. Hierbij is gekeken naar de impact van de lengte het collegejaar op onder andere de studie- en werkdruk. Het onderzoek gaf inzicht in wat Nederlandse universiteiten kunnen leren van andere Europese universiteiten als het gaat om het creëren van meer rust en ruimte in het collegejaar.
Lees meerOnderzoeker Vincent Mosmuller werkte mee aan dit onderzoek en vertelt over zijn ervaring.
